โรคต่อมธัยรอยด์
ต่อมธัยรอยด์
Thyroid disease
หน้าที่ของต่อมธัยรอยด์
ต่อมธัยรอยด์เป็นต่อมขนาดเล็กที่มีรูปร่างเหมือนผีเสื้ออยู่ที่คอใต้ลูกกระเดือกมีขนาดยาว4 ซม.กว้าง 1-2 ซม. ทำหน้าที่สร้างฮอร์โมนซึ่งทำหน้าที่ควบคุมการเผาผลาญพลังงานของร่างกาย อุณหภูมิของร่างกาย ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ระดับไขมันในเลือด รวมทั้งอารมณ์และความรู้สึก
ปกติต่อมธัยรอยด์จะหลั่งฮอร์โมนออกมาในปริมาณที่เหมาะสม ฮอร์โมนที่สำคัญคือ tetraiodothyronine (thyroxine
หรือ T4) และ triiodothyronine (T3)
โดยฮอร์โมนนี้จะมีธาตุไอโอดีนเป็นส่วนประกอบสำคัญ ถ้าฮอร์โมนหลั่งน้อยไปเรียก Hypothyroid
ร่างกายจะเผาผลาญน้อยลง
แต่ถ้าหากฮอร์โมนหลั่งมากร่างการจะมีการเผาผลาญอาหารมากทำให้น้ำหนักลด
เรียก Hyperthyroid
การวินิจฉัย
-
การตรวจเลือดหาระดับธัยรอยด์ฮอร์โมน
ต่อมใต้สมอง
pituitary gland
จะสร้างฮอร์โมนที่เรียกว่า
Thyroid stimulating hormone TSH ทำหน้าที่กระตุ้นให้ต่อมธัยรอยด์
สร้างฮอร์โมน
T3 (triiodothyronine) and T4 (thyroxine)
เพื่อให้ร่างกายเผาผลาญอาหาร
- หากต่อมธัยรอยด์สร้างฮอร์โมนมากเกินไปเรียก
Hyperthyroidism ตรวจเลือดจะพบว่า
T3 หรือ T4
สูงแต่ TSH ต่ำ
- หากต่อมธัยรอยด์สร้างฮอร์โมนน้อยเกินไปเรียก
Hypothyroidism
ตรวจเลือดจะพบว่า
T3 หรือ T4
ต่ำแต่ TSH สูง
- Thyroid scan
คือการตรวจต่อมธัยรอยด์โดยการให้ผู้ป่วยรับประทานเกลือ
iodine
ที่อาจสารรังสี
หลังจากนั้นจึงนำผู้ป่วยเข้าเครื่องตรวจ
ประโยชน์ Thyroid scan
คือ
- บอกว่าต่อมธัยรอยด์มีการอักเสบหรือไม่ Thyroiditis
- บอกว่าต่อมธัยรอยด์มีการสร้างฮอร์โมนเพิ่มหรือไม่ hyperthyroid
- แยกก้อนที่ธัยรอยด์ว่าเป็น
Hot หรือCold nodule
Hot nodule หมายถึงก้อนที่ต่อมธัยรอยด์มีการสร้างฮอร์โมนสูงมักจะไม่เป็นมะเร็ง
ส่วน cold nodule
มีโอกาสเป็นมะเร็ง
5 %
มะเร็งธัยรอยด์ส่วนใหญ่เป็น cold
nodule
-
Needle aspirate การใช้เข็มเจาะเนื้อธัญรอยด์โดยการใช้เข็มเล็กๆดูดเนื้อเพื่อนำส่งตรวจทางกล้วงจุลทัศน์เพื่อตรวจเนื้อเยื่อว่าเป็นมะเร็ง
คอพอกเป็นพิษ หรือเป็น cyst
- การตรวจ ultrsound เพื่อตรวยดูว่าก้อนธัญรอยด์ที่โตเป็นก้อนเนื้อหรือเป็น cyst
โรคของต่อมธัยรอยด์
|