หน้าหลัก | สุขภาพดี | สุภาพสตรี | การแปลผลเลือด | โรคต่างๆ | ยารักษาโรค |วัคซีน | อาหารเพื่อสุขภาพ
ไม่กินหวาน…ทำไมยังเป็นเบาหวาน?
ความจริงที่คนไทยจำนวนมากเข้าใจผิด
“หมอครับ ผมไม่กินขนมเลยนะ
ไม่ดื่มน้ำอัดลมด้วย
ทำไมยังเป็นเบาหวาน?”
นี่คือคำถามที่หมอเจอแทบทุกวันครับ
และหมออยากบอกว่า…
เบาหวานไม่ได้เกิดจากน้ำตาลอย่างเดียว
แต่เกิดจาก “แป้ง + พฤติกรรม + พันธุกรรม + ความดื้ออินซูลิน”
1) แป้งคือ "น้ำตาลแฝง" ที่ไม่มีรสหวาน
คนไข้ส่วนใหญ่ลืมไปว่า ข้าวขาว ขนมปัง เส้นก๋วยเตี๋ยว หรือแม้แต่ผลไม้รสเปรี้ยว เมื่อเข้าสู่ร่างกายแล้ว ทั้งหมดจะถูกย่อยเป็น "กลูโคส" (น้ำตาล) * การทานข้าวขาวปริมาณมากในแต่ละมื้อ หรือทานแป้งขัดขาวบ่อยๆ ก็เท่ากับการเติมน้ำตาลเข้าเลือดอย่างต่อเนื่อง แม้ขณะที่เคี้ยวเราจะไม่ได้รู้สึกหวานจี๊ดเหมือนกินขนมก็ตามครับ
-
ข้าวขาว
-
โจ๊ก ข้าวต้ม
-
ก๋วยเตี๋ยว
-
ขนมปัง
-
มัน เผือก ฟักทอง ข้าวโพด
“คาร์โบไฮเดรตทุกชนิด เมื่อย่อยแล้วจะกลายเป็นน้ำตาลในเลือด”
📌 แป้งเหล่านี้เมื่อย่อยแล้ว ร่างกายจะเปลี่ยนเป็น “น้ำตาล” เหมือนกันครับ
ข้าว 1 จาน = น้ำตาลในรูปแบบแป้ง
2) เบาหวานเกิดจาก “ดื้ออินซูลิน” ไม่ใช่แค่กินหวาน
คนผอมบางคนก็เป็นเบาหวานได้ครับ หากมีไขมันสะสมในช่องท้องหรือพอกตับ ไขมันเหล่านี้จะปล่อยสารอักเสบที่ทำให้ร่างกายเกิดภาวะ "ดื้ออินซูลิน" ทำให้อินซูลินพาน้ำตาลเข้าเซลล์ไม่ได้ น้ำตาลจึงค้างอยู่ในเลือดสูงครับอินซูลินเปรียบเหมือน “กุญแจ” เปิดประตูให้เซลล์รับน้ำตาลไปใช้
แต่ในคนจำนวนมาก โดยเฉพาะผู้ที่มี
เซลล์จะ “ดื้อกุญแจ”
📌 น้ำตาลจึงค้างอยู่ในเลือด แม้คุณจะไม่กินหวานเลยก็ตาม
“คนผอมแต่มีไขมันสะสมในช่องท้องหรือพอกตับ ก็เสี่ยงดื้ออินซูลินได้”
อิงหลักฐานจาก ADA และ Lancet เรื่อง TOFI (Thin Outside Fat Inside)
3) พันธุกรรมมีบทบาทสำคัญมาก
บางคนกินไม่มาก แต่เป็นเบาหวานบางคนดูแลตัวเองดีมากแต่ก็ยังเป็น เพราะ "ต้นทุนร่างกาย" ไม่เท่ากันครับ
เพราะมีประวัติครอบครัว เช่น
📌 นี่คือความเสี่ยงที่ติดตัวมา แต่ข่าวดีคือ “ป้องกันได้” ด้วยการคุมเร็ว
“พันธุกรรมเพิ่มโอกาส แต่พฤติกรรมกำหนดผลลัพธ์”
4) น้ำตาลแฝงอยู่ในอาหารที่ไม่หวาน
อาหารหลายอย่าง “ไม่หวาน” แต่ทำให้น้ำตาลพุ่ง เช่น
น้ำผลไม้ 1 แก้ว ดูดซึมเร็วกว่า “กินผลไม้ทั้งลูก”ADA แนะนำให้กินเป็นลูกเพราะกากใยช่วยชะลอ spike
📌 ไม่หวาน ≠ ไม่ขึ้นน้ำตาล
5) อายุและตับอ่อนที่ล้า
เมื่ออายุมากขึ้น ตับอ่อนจะค่อย ๆ ผลิตอินซูลินได้น้อยลงดังนั้นบางคน “เพิ่งเป็นตอนแก่” ทั้งที่กินเหมือนเดิมมาตลอด “โรคสะสมเงียบหลายปี ก่อนตรวจพบ”
📌 โรคนี้ค่อย ๆ สะสมเงียบ ๆ หลายปี
6) "ความเครียดและการนอน" (ศัตรูเงียบ)
อย่างที่หมอเน้นย้ำในบทความก่อนๆ ครับ ต่อให้คุณไม่กินน้ำตาลแม้แต่ช้อนเดียว แต่ถ้าคุณ "เครียดสะสม" หรือ "นอนน้อย"
“แม้ไม่ใช่สาเหตุหลัก แต่เป็นตัวเร่งให้น้ำตาลแกว่งและคุมยากขึ้น”
แล้วคนไข้ควรทำอย่างไร?
หมออยากให้เริ่มจาก 3 ข้อนี้ครับ
1) ลดแป้งขัดขาว เพิ่มผัก+โปรตีน ใช้จาน 2:1:1
2) เดินหลังอาหาร 10–15 นาทีทุกมื้อ น้ำตาลลดจริง
3) ตรวจ HbA1c และคุมตั้งแต่ระยะแรก เพื่อป้องกันโรคแทรกซ้อน
“เบาหวานไม่ใช่โรคของคนกินหวาน แต่คือโรคของระบบเผาผลาญทั้งร่างกาย ข่าวดีคือ ถ้ารู้เร็ว คุมเร็ว ป้องกันไต ตา หัวใจได้แน่นอน”
บทสรุปจากหมอประพันธ์
เบาหวานไม่ได้เกิดจากน้ำตาลในช้อนเพียงอย่างเดียวครับ แต่มันคือผลรวมของ แป้งที่กิน + ความเครียดที่สะสม + พันธุกรรม + การพักผ่อน หมออยากให้ลองสำรวจดูว่าเรามี 'น้ำตาลแฝง' จากส่วนไหนบ้าง ร่างกายเริ่มดื้ออินซูลินจากแป้ง พฤติกรรม และพันธุกรรม ข่าวดีคือ…ถ้ารู้เร็ว คุมเร็ว
คุณหนีโรคแทรกซ้อนได้แน่นอนครับแล้วเรามาปรับแก้ที่ต้นเหตุด้วยกันครับ"References (แหล่งข้อมูลทางการแพทย์)
American Diabetes Association. Standards of Care in Diabetes—2024. Diabetes Care. 2024.
https://diabetesjournals.org/careWorld Health Organization (WHO). Diabetes Fact Sheet. Updated 2024.
https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/diabetesCenters for Disease Control and Prevention (CDC). Type 2 Diabetes Risk Factors.
https://www.cdc.gov/diabetesHall JE, et al. Obesity, insulin resistance, and type 2 diabetes. Lancet.
(Thin outside fat inside concept)American Heart Association. Life’s Essential 8 & Sleep and Cardiometabolic Health. 2022–2024.
https://www.heart.org
เกี่ยวกับผู้เขียน
- อัปเดท วันที่
- บทความนี้เขียนและตรวจสอบโดย: นายแพทย์ ประพันธ์ ปลื้มภาณุภัทร (เลขที่ใบประกอบวิชาชีพ 10492) อายุรแพทย์ และแพทย์เวชศาสตร์ครอบครัว
- ประสบการณ์การทำงานในกลุ่มงานอายุรกรรมยาวนานกว่า 30 ปี (พ.ศ. 2528 - 2559)
- มุ่งมั่นถ่ายทอดความรู้สุขภาพที่ถูกต้องเพื่อให้คนไทยไกลจากโรคเรื้อรัง อ่านประวัติคุณหมอเพิ่มเติมได้ที่นี่...