|
มะเร็งปอด
โรคมะเร็งปอดเป็นโรคที่เกิดจากเซลล์ของปอด เช่น เนื้อปอด หลอดลมกลายเป็นเซลล์มะเร็ง โรคมะเร็งปอดเป็นมะเร็งที่พบบ่อย
หากตรวจพบเร็วสามารถรักษาให้หายขาดได้
มะเร็งคืออะไร
ร่างกายประกอบด้วยเซลล์เป็นจำนวนมาก
ปกติเซลล์จะแบ่งตัวตามความต้องการของร่างกาย
เช่น
มีการผลิตเม็ดเลือดแดงเพิ่มเมื่อมีการเสียเลือด
มีการผลิตเม็ดเลือดข้าวเพิ่มเมื่อมีการติดเชื้อ
เป็นต้น
แต่มีเซลล์ที่แบ่งตัวโดยที่ร่างกายไม่สามารถควบคุมได้ทำให้เกิดเป็นเนื้องอก
ซึ่งแบ่งเป็น Benign
และ Malignant
- Benign tumor
คือเนื้องอกที่ไม่ใช่มะเร็งสามารถตัดออกและไม่กลับเป็นใหม่
และที่สำคัญไม่สามารถแพร่กระจายไปยังอวัยวะอื่น
- Malignant tumor เซลล์จะแบ่งตัวทำลายเนื้อเยื่อและอวัยวะใกล้เคียง
ที่สำคัญสามารถแพร่กระจายไปยังอวัยวะอื่นที่อยู่ไกลโดยไปตามกระแสเลือด
และน้ำเหลืองเรียกว่า Metastasis
ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดมะเร็งปอด ส่วนใหญ่พบร่วมกับการสูบบุหรี่
- สูบบุหรี่
จำนวนปีที่สูบ
อายุที่เริ่มสูบ
จำนวนบุหรี่ที่สูบ
สูบแต่ละครั้งลึกแค่ไหน
ทั้งหมดเป็นปัจจัยที่จะทำให้มีโอกาสเกิดมะเร็งปอด
- สูบ cigars และ
pipes
- ผู้ที่อยู่ในสิ่งแวดล้อมของผู้สูบบุหรี่
- สัมผัสสาร Randon เป็นแก็สที่ไม่มีกลิ่น
ซึ่งพบได้ตามดินและหิน
ผู้ป่วยทีทำงานเหมืองจะมีโอกาสเสี่ยง
- ใยหิน Asbestos ผู้ที่ทำงานเกี่ยวกับเหมืองใยหินมีโอกาสเสี่ยงต่อมะเร็งปอด<
- ควันจากการเผาไหม้น้ำมัน
และถ่านหิน
- โรคปอด
โดยเฉพาะวัณโรคมะเร็งจะเกิดบริเวณที่เป็นแผลเป็นวัณโรค<
- ผู้เคยเป็นมะเร็งปอดจะมีโอกาสเป็นมะเร็งปอดสูงกว่าคนปกติ
อาการของมะเร็งปอด อาการที่พบบ่อยมีดังนี้
- ไอเป็นมากขึ้นเรื่อย
- เจ็บแน่นหน้าอก
- ไอเสมหะมีเลือดปน
- หายใจเหนื่อย
เสียงแหบ
- เป็นปอดบวมหรือปอดอักเสบบ่อย
- หน้าและคอบวม
- อ่อนเพลีย
เบื่ออาหาร น้ำหนักลด
การวินิจฉัย
แพทย์กำลังส่องกล้อง |
กล้อง Brochoscope |
เมื่อแพทย์สงสัยแพทย์จะซักประวัติครอบครัว
ปัจจัยเสี่ยงต่างๆและส่ง x-ray
ปอด
ส่งเสมหะตรวจหาเซลล์มะเร็ง
การวินิจฉัยที่แม่นยำที่สุดคือการได้ชิ้นเนื้อไปตรวจทางพยาธิโดยพยาธิแพทย์วิธีการได้ชิ้นเนื้อมีหลายวิธีดังนี้
- Brochoscopy
คือการส่องกล้องเข้าทางปาก
ลงหลอดลม
และเข้าปอดเพื่อตัดชิ้นเนื้อ<
- Needle aspiration คือใช้เข็มเจาะผ่านผนังทรวงอกเข้าปอด
และเข้าเนื้อร้ายแล้วดูดเอาชิ้นเนื้อส่งตรวจ<
- Thoracenthesis คือใช้เข็มเจาะน้ำในช่องเยื่อหุ้มปอดส่งตรวจหาเซลล์มะเร็ง
- Thoracotomy คือผ่าเข้าในทรวงอกและตัดเนื้อร้ายออก
หลังจากทราบว่าเป็นมะเร็งแพทย์จะทำการตรวจเพิ่มเพื่อจะทราบว่ามะเร็งแพร่กระจายหรือยังโดยการตรวจดังนี้
- CAT [Computed
tomography] เป็นการ x-ray computer
เพื่อดูว่ามะเร็งแพร่กระจายหรือยัง
- MRI [magnetic resonance imaging]
ใช้คลื่นแม่เหล็กตรวจ
- Scan โดยใช้สารอาบรังสีฉีดเข้ากระแสเลือดและวัดรังสีที่อวัยวะนั้น
เช่น ตับ กระดูก
- Mediastinoscopy เป็นการส่องเข้าในช่องอกเพื่อดูว่ามะเร็งแพร่กระจายไปต่อมน้ำเหลืองหรือยัง
การรักษา
- การผ่าตัด
แพทย์จะผ่าเอาเนื้อร้ายออกบางครั้งอาจต้องตัดปอดออกบางกลีบ
lobectomy หรือตัดทั้งปอด pneumectomy
- เคมีบำบัด
การให้สารเคมีเพื่อฆ่าเซลล์มะเร็ง
แม้ว่าจะได้รับการผ่าตัดไปแล้วอาจมีมะเร็งบางส่วนหลงเหลือจึงให้เคมีบำบัดเพื่อทำลายส่วนที่เหลือ
- รังสีรักษา
อาจให้ก่อนผ่าตัดเพื่อลดขนาดของมะเร็ง
แพทย์อาจให้เคมีบำบัดร่วมกับรังสีรักษา
- Photodynamic therapy โดยการฉีดสารเคมีเข้าเส้นเลือด
สารนั้นจะอยู่ที่เซลล์มะเร็งแล้วใช้
laserเพื่อฆ่าเซลล์มะเร็ง
มะเร็งปอดมีกี่ชนิด
เราแบ่งเป็นชนิดใหญ่ๆ 2 ชนิด
- non-small cell lung cancer พบบ่อย โตช้ามี 3 ชนิด
squamous cell carcinoma |
adenocarcinoma
|
large cell carcinoma |
- Small cell carcinoma หรือที่เรียก
oat cell cancer พบน้อยแต่แพร่กระจายเร็ว
การรักษา
non-small
cell lung cancer
แพทย์จะเลือกการผ่าตัด
และให้รังสีร่วมกับเคมีบำบัดเพื่อหยุดการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็ง
การรักษา
small
cell lung cancer
แพทย์จะเลือกให้เคมีรักษาร่วมกับการผ่าตัด
และอาจให้รังสีรักษาแม้ว่าจะตรวจไม่พบว่ามีการแพร่กระจาย |