หน้าหลัก | ธรรมชาติ | ถุงยาง | ยาเม็ดฉุกเฉิน | ยาเม็ดคุมกำเนิด | การใส่ห่วง | การทำหมัน | การคุมโดยการฝังฮอร์โมน | การฉีดยาคุมกำเนิด

การป้องกันการตั้งครรภ์อย่างฉุกเฉิน

การป้องกันแบบฉุกเฉินหรือการคุมกำเนิดหลังร่วมเพศเป็นวิธีการที่วัยรุนปัจจุบันนิยมใช้ เป็นการป้องกันการตั้งครรภ์โดยที่ไม่ได้ป้องกันหรือเกิดการผิดพลาดของการป้องกันเช่น การถูกขมขืน ถุงยางอนามัยแตก ถุงยางนามัยหลุด การคุมกำเนิดผิดวิธี เป็นต้น การคุมกำเนิดวิธีนี้ควรจะทำภายใน 72 ชั่วโมงหลังมีเพศสัมพันธ์ วิธีการคุมกำเนิดมีสองวิธีคือ

1. การรับประทานยาฮอร์โมนหลังร่วมเพศ หรือยาคุมกำเนิดฉุกเฉิน หรือยาคุมกำเนิดหลังการร่วมเพศหรือที่เรียกว่า morning after pill,postcoital pills,emergency contraceptive pills โดยจะเริ่มรับประทานยาหลังจากร่วมเพศไม่เกิน 72 ชั่วโมง
2. การใส่ห่วงฉุกเฉินEmergency Intrauterine Device (IUD)ชนิดทองแดง ให้ใส่ห่วงภายใน5-7 วันหลังการร่วมเพศซึ่งช่วยการตั้งครรภ์ได้ร้อยละ99

การคุมกำเนิดทั้งสองชนิดเป็นการป้องกันการฝังตัวของตัวอ่อน

ยาคุมกำเนิดหลังการร่วมเพศ

ยาที่ใช้ในการคุมกำเนิดฉุกเฉิน

1. Estrogen ร่วมกับ progestrin ขนาดดังตารางข้างบนให้รับประทานภายใน 72 ชั่วโมงจะช่วยลดอัตราการตั้งครรภ์ได้ร้อยละ 75 การใช้ยาไม่ควรเริ่มตอนบ่ายเพราะยาครั้งต่อไปจะต้องรับประทานหลังเที่ยงคืน ควรรับประทานยาช่วงเช้า ความล้มเหลวที่เกิดเนื่องจากท้องอยู่ก่อนหน้าใช้ยา หรือเกิดจากร่วมเพศซ้ำหลังจากรับประทานยา

• อาการข้างเคียงที่พบบ่อย ได้แก่คลื่นไส้อาเจียน ซึ่งอาจจะป้องกันด้วยการรับประทานยาแก้คลื่นไส้อาเจียน ส่วนอาการอื่นๆที่พบได้แก่ คัดเต้านม ปวดมวนท้อง ปวดศีรษะ อาการต่างๆมักเป็นช่วงสั้นๆหายได้เอง
• ข้อควรระวังและห้ามใช้ สงสัยว่าตั้งครรภ์ มีเลือดออกผิดปกติจากช่องคลอด มีประวัติของโรคหัวใจและโรคหลอดเลือดสมอง เป็นโรคตับระยะกำเริบ

1. Estrogen อย่างเดียวได้แก่ Ethinyl ,estradiol estrone, Diethylstilbestrol รับประทานภายใน 72 ชั่วโมงหลังมีเพศสัมพันธ์
2. progestrin อย่างเดียวได้แก่ Levanorgestrel สามรารถป้องกันการตั้งครรภ์ได้ร้อยละ 85 อาการข้างเคียงน้อยกว่ายาที่มี estroge ร่วมกับ progestrin
3. Danazol ใช้กับผู้ที่ทนต่อผลข้างเคียงของ estrogen ไม่ได้ ข้อห้ามใช้เหมือนยาที่มี estrogen รวมกับ progestrin
4. Mifepristone รับประทานครั้งเดียวภายใน 72 ชั่วโมงป้องกันได้ 100 %