Common cold ไข้หวัด

ไข้หวัดเป็นการติดเชื้อของจมูก และคอ บางครั้งเรียก upper respiratory tract infection URI เกิดจากเชื้อไวรัสซึ่งรวมเรียกว่า Coryza viruses ประกอบด้วย Rhino-viruses เป็นสำคัญ เชื้อชนิดอื่นๆมี Adenoviruses, Respiratory syncytial virus เมื่อเชื้อเข้าสู่จมูก และคอจะทำให้เยื่อจมูกบวม และแดง มีการหลังของเมือกออกมาแม้ว่าจะเป็นโรคที่หายเองใน 1 สัปดาห์แต่เป็นโรคที่นำผู้ป่วยไปพบแพทย์มากที่สุดโดยเฉลี่ยเด็กจะเป็นไข้หวัด 6-12 ครั้งต่อปี ผู้ใหญ่จะเป็น 2-4 ครั้ง ผู้หญิงเป็นบ่อยกว่าผู้ชายเนื่องจากใกล้ชิดกับเด็ก คนสูงอายุอาจจะเป็นปีละครั้ง

อาการ

ผู้ใหญ่ มีอาการจาม และน้ำมูกไหลจะนำมาก่อน อ่อนเพลีย ปวดศีรษะเล็กน้อย แต่มักไม่ค่อยมีไข้ เชื้อจะออกจากทางเดินหายใจของผู้ป่วย 2-3 ชั่วโมงและหมดใน 2 สัปดาห์ บางรายอาจมีอาการปวดหู เยื่อแก้วหูมีเลือดคั่ง บางรายเยื่อบุตาอักเสบ เจ็บคอกลืนลำบาก โรคมักเป็นไม่เกิน 2-5 วัน แต่อาจมีน้ำมูกไหลนานถึง 2 สัปดาห์

ในเด็กอาจจะรุนแรง และมักมีการแพร่ไปเป็นหลอดลมอักเสบ ปอดบวมเป็นต้น

การติดต่อ

โรคนี้มักจะระบาดฤดูหนาวเนื่งจากความชื้นต่ำและอากาศเย็น เราสามารถติดต่อจากน้ำลาย และเสมหะผู้ป่วย นอกจากนั้นมือที่เปื้อนเชื้อโรคก็สามารถทำให้เกิดโรคได้โดยผ่านทางจมูกและตา ผู้ป่วยสามารถแพร่เชื้อได้ก่อนเกิดอาการและ 1-2 วันหลังเกิดอาการ ผู้ที่มีโอกาสเป็นไข้หวัดง่ายคือ เด็กอายุน้อยกว่า 2 ปีเด็กที่ขาดอาหาร เด็กที่เลี้ยงในสถานเลี้ยงเด็ก 

วิธีการติดต่อมีด้วยกันกี่วิธี

1. มือของเด็กหรือผู้ใหญ่ที่สัมผัสเชื้อจากเสมหะของผู้ป่วย หรือสิ่งแวดล้อม แล้วขยี้ตา หรือเอาเข้าปากหรือจมูก

2. หายใจเอาเชื้อที่ผู้ป่วยไอออกมา

3. หายใจเอาเชื้อที่กระจายอยู่ในอากาศ

การรักษา

• ไม่มียารักษาเฉพาะถ้ามีไข้ให้ยาลดไข้ paracetamol หรือ brufen ห้ามให้ aspirin

• ให้พัก และดื่มน้ำมากๆ

• ให้บ้วนปากด้วยน้ำเกลือ

เมื่อไรจะหาย

โดยทั่วไปจะเป็นมาก 2-4 วัน หลังจากนั้นจะดีขึ้น โรคแทรกซ้อนที่สำคัญคือหูชั้นกลางอักเสบ ต้องได้รับยาปฏิชีวนะรักษา

จะป้องกันการติดเชื้อหวัดได้อย่างไร

เป็นการยากที่จะป้องกันการติดเชื้อหวัด และยังไม่มีวัคซีนที่ป้องกันไข้หวัด ดังนั้นการดูแลสุขภาพตัวเองเป็นสิ่งสำคัญที่สุด

• หลีกเลี่ยงที่ชุมชน เช่น โรงภาพยนต์ ภัตราคาร ในช่วงการระบาด

• ไอหรือจามให้ใช้ผ้าเช็ดหน้าหรืดทิสชู่ปิดปาก

• ให้ล้างมือบ่อยๆ

• ไม่เอามือเข้าปากหรือขยี้ตาเพราะอาจนำเชื้อเข้าสู่ร่างกายได้

• อย่าอยู่ใกล้ชิดกับผู้ที่เป็นหวัดเป็นเวลานาน

อากาศหนาวจะทำให้เป็นหวัดหรือไม่

เป็นความเชื่อที่ว่าอากาศหนาวจะทำให้เป็นหวัด หรือทำให้เป็นหวัดมากขึ้นจากการศึกษาพบว่า อากาศ การออกกำลังกาย และอาหารไม่ทำให้เป็นหวัด และยังพบว่าความเครียด โรคภูมิแพ้ และรอบเดือนมีส่วนทำให้เป็นหวัด

วิตามิน ซี รักษาหวัดได้หรือไม่

หลายท่านเชื่อว่าการได้รับวิตามินซี ขนาดสูงสามารถรักษาและป้องกันไข้หวัดได้ จากการศึกษายังไม่มีหลักฐานยืนยันว่ารักษาได้จริง หรือทำให้โรคหายเร็วขึ้น นอกจากนั้นการได้รับวิตามิน ซีขนาดสูงยังทำให้เกิดท้องร่วง และมีผลต่อการตรวจน้ำตาลในเลือด รวมทั้งการแข็งตัวของเลือด

ข้อแตกต่างระหว่างไข้หวัดและไข้หวัดใหญ่คลิกที่นี่

คำแนะนำการใช้ยาในเด็ก อ่านที่นี่