โรคอ้วน การประเมินว่าอ้วนหรือไม่ สาเหตุโรคอ้วน ผลเสียของโรคอ้วน จะรักษาโรคอ้วนเมื่อไร มีกี่วิธีในการรักษาโรคอ้วน ขั้นตอนในการรักษา ผลดีของการลดน้ำหนัก การป้องกัน อ้วนลงพุง(metabolic syndrome)
การประเมินความอ้วน
การจะประเมินว่าอ้วนหรือไม่เรามิได้ประเมินจากการดูด้วยสายตาอย่างเดียวแต่จะประเมินจากดัชนีมวลกายซึ่งสัมพันธ์กับปริมาณไขมันในร่างกาย
มีวิธีการประเมินง่ายๆแต่ได้ผลดีได้แก่
- ดัชนีมวลกาย BMI [body mass index]
- วัดเส้นรอบเอว Waist circumference
ดัชนีมวลกาย BMI [body mass index]
การวัดปริมาณไขมันในร่างกายเป็นเรื่องที่ต้องใช้เครื่องมือในการวัด
จึงใช้ดัชนีมวลกายมาวัด
ค่าที่ได้มีความแม่นยำพอสมควรและสัมพันธ์กับปริมาณไขมันในร่างกาย
วิธีวัดก็สะดวก
การคำนวณดัชนีมวลกาย |
ดัชนีมวลกาย =น้ำหนัก(กก)
ส่วนสูง(ม)² |
ตัวอย่างการคำนวณ |
ส่วนสูง 170ซม.น้ำหนัก
85 กก.
- น้ำหนักตั้ง 85 กก.
- ส่วนสูง*ส่านสูง = 1.70*1.70=2.89
- ดัชนีมวลกาย= 85/2.89=29.41 กก/ตารางเมตร
|
BMI
สามารถวัดได้ง่ายโดยวัดส่วนสูงและน้ำหนักและคำนวณตามตาราง
หรืออาจจะหาดัชนีมวลกายได้จากตารางโดยใช้น้ำหนักและส่วนสูงค่านี้จะมีความสัมพันธ์กับปริมาณไขมันในร่างกาย
หรือจากการคำนวณคลิที่นี่ ข้อระวัง BMI
ใช้ประเมินปริมาณไขมันในผู้ที่มีกล้ามมากๆไม่ได้
และประเมินในผู้ที่กล้ามเนื้อลีบจากสูงอายุไม่ได้
จากค่าดัชนีมวลกาย
ท่านสามารถใช้ตารางข้างล่างประเมินความรุนแรงหรือระดับของความอ้วน
ตารางแสดงความสัมพันธ์ระหว่างดัชนีมวลกาย
ระดับความอ้วน
และภาวะเสี่ยงสำหรับประเทศทางยุโรป (WHO
1998)
|
|
ภาวะเสี่ยงต่อโรค
เส้นรอบเอว |
|
BMI
กก/ตารางเมตร |
Obesity
class
ระดับความอ้วน |
ภาวะเสี่ยงต่อโรค |
ชาย<40นิ้ว
หญิง<35นิ้ว |
ชาย>40
นิ้ว
หญิง>35 นิ้ว |
น้ำหนักน้อย |
<18.5 |
|
ต่ำ |
--- |
--- |
น้ำหนักปกติ |
18.5-24.9 |
|
เท่าคนปกติ |
--- |
--- |
น้ำหนักเกิน |
25-29.9 |
|
เพิ่ม |
เพิ่ม |
สูง |
โรคอ้วน |
30-34.9
35-39.9 |
1
2 |
เพิ่มปานกลาง
เพิ่มมาก |
สูง
สูงมาก |
สูงมาก
สูงมาก |
อ้วนมาก |
>40 |
3 |
อยู่ในช่วงอันตราย |
สูงมากๆๆ |
สูงมากๆๆ |
ภาวะเสี่ยงต่อโรคหมายถึงภาวะเสี่ยงต่อการเป็นโรคเบาหวานชนิดที่สอง
ความดันโลหิตสูง
และโรคหัวใจและหลอดเลือด
ไขมันในเลือดสูง
ผู้ป่วยที่มีเส้นรอบเอวมากแม้ว่า
BMI
จะปกติก็มีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคเช่นกัน
จะเห็นได้ว่าท่านที่มีดัชนีมวลกายตั้ง25
ขึ้นไปโดยเฉพาะมีเส้นรอบเอวมากว่า
40นิ้วในชาย 35
นิ้วในหญิงจะต้องเริ่มรักษาอย่างจริงจัง
สำหรับชาวเอเชียไม่สามารถใช้ตัวเลขดังกล่าวได้เนื่องจากผลของการวิจัยพบว่าหากดัชนีมวลกายมากกว่า
23 กก/ตารางเมตร ไม่ว่าจะเป็นหญิงหรือชาย จะเกิดอุบัติการณ์ของโรคเบาหวาน
ความดันโลหิตสูง ไขมันในเลือดสูงดังนั้นจึงกำหนดว่าหากดัชนีมวลกายมากกว่า 23
จะถือว่าอ้วน
นอกจากนั้นการวัดเส้นรอบเอวก็ไม่สามารถใช้มาตรฐานของฝรั่งเนื่องจากโครงสร้างต่างกัน
จึงมีการวิจัยพบว่าเส้นรอบเอวที่เหมาะสมสำหรับคนเอเซียคือ 90 ซม.สำหรับผู้ชาย 80
ซม.สำหรับผู้หญิงดังตารางที่แสดง
ตารางแสดงความสัมพันธ์ระหว่างดัชนีมวลกาย ระดับความอ้วน
และภาวะเสี่ยงสำหรับประเทศทางเอเชีย
|
|
ภาวะเสี่ยงต่อโรค
เส้นรอบเอว |
|
BMI
กก/ตารางเมตร |
Obesity
class
ระดับความอ้วน |
ภาวะเสี่ยงต่อโรค |
ชาย<90 ซม.
หญิง<80 ซม. |
ชาย>90 ซม
หญิง>80 ซม. |
น้ำหนักน้อย |
<18.5 |
|
ต่ำ |
--- |
--- |
น้ำหนักปกติ |
18.5-22.9 |
|
เท่าคนปกติ |
--- |
--- |
น้ำหนักเกิน |
23-24.9 |
|
เพิ่ม |
เพิ่ม |
สูง |
โรคอ้วน |
25-29.9 |
1 |
เพิ่มมาก |
สูง |
สูงมาก |
อ้วนมาก |
>30 |
2 |
อยู่ในช่วงอันตราย |
สูงมากๆๆ |
สูงมากๆๆ |
วัดเส้นรอบเอว Waist circumference
ค่ารอบเอวที่มีความเสี่ยงต่อการเกิดโรค |
สำหรับคนเอเซีย |
- ชาย >40 นิ้วหรือ 102ซม.
- หญิง > 35 นิ้วหรือ
88 ซม.
|
|
การวัดเส้นรอบเอวจะมีความสัมพันธ์กับปริมาณไขมันในอวัยวะภายในช่องท้องหากมีไขมันช่องท้องมากจะพบว่ามีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคมากกว่าไขมันที่อยู่ตามแขนหรือขา
ผู้ที่มีดัชนีมวลกายเกินแต่เส้นรอบเอวไม่เกินกลุ่มนี้มีความเสี่ยงต่อโรคไม่มาก
วิธีการวัดเส้นรอบเอว
การวัดต้องวัดท่ายืน เท้าแยกจากกัน 25-30 ซม.วัดรอบเอวระดับกึ่งกลางกระดูกสะโพกส่วนบนสุดและขอบล่างของกระดูกซี่โครงให้ขนานกับพื้นผู้วัดต้องนั่งข้างๆ
และต้องวัดขณะหายใจออกเท่านั้น ส่วนสะโพกให้วัดบริเวณส่วนที่ก้นยื่นออกมามากที่สุด
หลังที่คุณผู้อ่านได้ค่า
ดัชนีมวลกาย BMI และเส้นรอบเอว Waist circumference
หลังจากที่คุณทราบระดับดัชนีมวลกายและเส้นรอบวงเอวแล้วคุณอยากทราบหรือยังว่าจะต้องรักษาหรือไม่คลิกที่นี่ครับ |