สุขภาพ >> อาหารเสริม >> วิตามินเอ

วิตามินเอVitamin A

วิตามินเอ เป็นวิตามินที่ละลายในไขมันมีหน้าที่ช่วยในการมองเห็น(VISSION) การเจริญเติบโตของกระดูก การแบ่งตัวของเซลล์ การกระตุ้นภูมิคุ้มกันเพื่อต่อสู้กับเชื้อโรค

วิตามินเอจะช่วยทำให้ผิวหนังมีความแข็งแรงและซ่อมแซมผิวของตาและหลอดลมทำให้เชื้อเข้าสู่ร่างกายยากขึ้น และยังกระตุ้นให้เซลล์เม็ดเลือดขาวโดยเฉพาะ lymphocyte ทำงานอย่างมีประสิทธิภาพ

ชนิดของวิตามินเอ

1. Retinol เป็นวิตามินเอ ที่พบในสัตว์เช่นตับ นม เป็นวิตามินที่ออกฤทธิ์ได้ทันที Retinol อาจจะเปลี่ยนเป็น Retinal retinoic acid ซึ่งเป็นรูปแบบวิตามินอีกชนิดที่ออกฤทธิ์ได้ทันที
2. Provitamin A carotenoids เป็นวิตามินที่ต้องเปลี่ยนแปลงในร่างกายก่อนที่จะออกฤทธิ์ เป็นรูปแบบวิตามินเออีกชนิดหนึ่ง พบในพืชใบเขียวซึ่งสามารถเปลี่ยนเป็นวิตามินเอได้ ในธรรมชาติ Provitamin A carotenoids อยู่ได้หลายรูปแบบได้แก่ beta-carotene, alpha-carotene, lutein, zeaxanthin, lycopene, and cryptoxanthin , วิตามินเอชนิด beta-carotene จะเปลี่ยนเป็นวิตามินเอ retinol และออกฤทธิ์ได้ดี แต่ alpha-carotene, lutein, zeaxanthin จะออกฤทธิ์ได้ประมาณครึ่งหนึ่งของ beta-carotene แต่ lycopene, cryptoxanthin จะไม่เปลี่ยนเป็นวิตามินเอ

อาหารที่มีวิตามินเอมาก

Retinol เป็นวิตามินเอ ที่พบในสัตว์เช่น ไข่ นม ตับ นมพร่องมันเนยจะมีวิตามินเอต่ำเพราะวิตามินเอละลายในไขมัน ดังนั้นนมพร่องมันเนยจึงต้องเติมวิตามินเอ วิตามินเอจากสัตว์จะดูดซึมได้ดี

วิตามินเอที่มาจากพืชใบเขียวจะดูดซึมไม่ดีเท่าวิตามินที่มาจากสัตว์ พืชใบเขียวจะมีวิตามิน Provitamin A carotenoids มาก

* IU = International Units.
** DV = Daily Value. DVs are reference numbers based on the Recommended Dietary Allowances (RDAs). They were developed to help consumers determine if a food contains a lot or a little of a nutrient. The DV for vitamin A is 5,000 IU. Most food labels do not list vitamin A content. The percent DV (%DV) column in the table above indicates the percentage of the DV provided in one serving. A food providing 5% or less of the DV is a low source while a food that provides 10-19% of the DV is a good source. A food that provides 20% or more of the DV is high in that nutrient. It is important to remember that foods that provide lower percentages of the DV also contribute to a healthful diet. For foods not listed in this table, refer to the U.S. Department of Agriculture's Nutrient Database Web site: http://www.nal.usda.gov/fnic/cgi-bin/nut_search.pl.

คนควรจะได้วิตามินเอวันละเท่าไร

ตารางข้างล่างแสดงปริมาณวิตามินเอที่ควรจะได้รับต่อวัน

สำหรับ beta carotene แนะนำให้รับประทานวันละ 3-6 มิลิกรัมต่อวันโดยการรับประทานผักหรือผลไม้วันละอย่างน้อย 5 ส่วน

การขาดวิตามินเอ

วิตามินเอกับผลต่อสุขภาพ

วิตามินเอกับมะเร็ง Vitamin A, beta carotene and cancer

เชื่อกันว่าการรับประทานอาหารที่มีวิตามินเอมากจะมีอุบัติการของมะเร็งลดลง และจากการสำรวจพบว่าผู้ที่รับประทานผักใบเขียวมากจะมีอุบัติการณ์ของมะเร็งปอดต่ำ แต่จากการทดสอบพบว่าการให้ beta carotene เพื่อป้องกันมะเร็งปอดพบว่าไม่สามารถป้องกันมะเร็ง

• มีการทดลองโดยการให้ the Alpha-Tocopherol Beta-Carotene แก่ผู้ป่วยที่สูบบุหรี่เทียบกับยาหลอกพบว่า อัตราการเกิดมะเร็งปอดในกลุ่มที่ได้ the Alpha-Tocopherol Beta-Carotene มีอุบัติการณ์ของมะเร็งปอดมากกว่ากลุ่มยาหลอกร้อยละ 18
• มีการทดลองใช้ the Carotene and Retinol Efficacy Trial (CARET) เพื่อป้องกันมะเร็งปอด การทดลองต้องหยุดกลางคันเนื่องจากอัตราการเกิดมะเร็งปอดและอัตราการเสียชีวิตเพิ่มขึ้น
• Institute of Medicine (IOM) ไม่แนะนำให้ beata corotene แก่ประชาชนทั่วไป

วิตามินเอกับโรคกระดูกพรุน Vitamin A and osteoporosis

โรคกระดูกพรุนหมายถึงภาวะที่มีเนื้อกระดูกลดลงเนื่องจากสาเหตุหลายๆอย่างอ่านที่นี่ มีรายงานถึงความสัมพันธ์ระหว่างการรับประทานวิตามินเอกับโรคกระดูกพรุน

• มีการศึกษาคนสวีเดน 9 คนพบว่าเมื่อรับประทานตับหนึ่งหน่วยจะลดความสามารถของวิตามินในการดูดซึมแคลเซียม
• ประเทศยุโรปตอนเหนือมีอุบัติการณ์ของโรคกระดูกพรุนสูงโดยที่มีปัจจัยส่งเสริมสองประการคือรับประทานวิตามินเอสูงและขาดแสงแดด
• จากการศึกษาที่สวีเดนของผู้ป่วยที่กระดูกสะโพกหักพบว่าผู้ที่ได้รับวิตามินเอมากว่าคนปกติสองเท่า(1500มิลิกรับ/วัน) จะมีความหนาแน่กระดูกลดลง และเสี่ยงต่อการเกิดโรคกระดูกสะโพกหักเมื่อเทียบกับผู้ที่รับประทานวิตามินเอ 500 มิลิกรัม
• จากการศึกษาหญิงวัยทอง72000คนพบว่าผู้ที่ได้วิตามินเอมากว่าค่าที่แนะนำ 3 เท่าจะมีอุบัติการณ์ของโรคกระดูกสะโพกหักเมื่อเทียบกับผู้ที่ได้รับวิตามินเอปกติ
• องค์การอาหารและยาได้ศึกาาและสรุปว่า การรับประทานวิตามินที่ได้จากผักและผลไม้ไม่มีความสัมพันธ์กับการเกิดโรคกระดูกพรุน เท่าที่มีหลักฐานพบว่าการรับประทานวิตามินเอ retinol มากมีส่วนสัมพันธ์กับโรคกระดูกพรุน

รับประทานวิตามินเอมากมีผลเสียต่อสุขภาพอย่างไร

Hypervitaminosis A หมายถึงภาวะที่ร่างกายมีการสะสมวิตามินเอมากกว่าปกติซึ่งจะทำให้เกิดผลเสียต่อสุขภาพ 4 ประการ คือ Toxic symtom ,การพิการแต่กำเนิด,การทำงานของตับผิดปกติ, ทำให้เกิดโรคกระดูกพรุนดังกล่าวข้างต้น

อาการของการได้รับวิตามินเอมากเกินไปได้แก่ คลื่นไส้อาเจียน ปวดศรีษะมึนงง ตาลาย ส่วนใหญ่เกิดจากการับวิตามินเอมากเกินไป

เราไม่ควรรับวิตามินเอเกินเท่าไร

รับประทานผักหรือผลไม้ที่มีวิตามินเอมากจะมีผลเสียต่อสุขภาพหรือไม่

พบว่าไม่มีผลเสียต่อสุขภาพเพราะการเปลี่ยนแปลงเป็นวิตามินในร่างกายจะลดลง แต่จะแสดงออกมาทางผิวหนัง

มีรายงานที่ไม่สอดคล้องกับรายงานเรื่องวิตามินเอกับการป้องกันมะเร็ง

• มีการทดลองให้ beta carotene 50มิลิกรัมวันเว้นวันแก่ผู้ชาย 22000 คนพบว่าไม่ผลเสียต่อสุขภาพ
• ที่ประเทศจีนมีการให้ beta carotene ร่วมการสารอาหารอื่นแก่คน 30000คนพบว่าการให้ beta carotene ร่วมกับ selenium vitamin E สามารถลดอัตราการเกิดมะเร็งหลอดอาหารลงได้ 13
• พบว่ามีความสัมพันธ์ระหว่างการดื่มสุรและ beta caroteneซึ่งทำให้เกิดมะเร็งเพิ่มขึ้น

ข้อคิดเห็นวิตามินเม็ดไม่สามารถทดแทนวิตามินที่มาจากอาหาร