อาการเวียนศีรษะชนิด vertigo
เป็นอาการเวียนศีรษะที่สิ่งแวดล้อมรอบตัวหมุนโดยมากมักจะเกิดจากโรคของหูชั้นใน
กลไกการควบคุมการทรงตัว
อาการเวียนศีรษะเกิดจากการเสียสมดุลของการควบคุมการทรงตัว
อวัยวะที่ควบคุมการทรงตัวประกอบไปด้วย
- หูชั้นในประกอบไปด้วยท่อสามท่อเรียก
semicircular canal
วางในแนวสามระดับมีหน้าที่รับความเคลื่อนไหวเช่นการหมุน
การเคลื่อนไปข้างหน้าถอยหลัง
การเคลื่อนไปทางข้าง
และการเคลื่อนไหวขึ้นลง
- ตา
จะรับภาพและรับรู้การเคลื่อนไหวของสิ่งแวดล้อม
- เส้นประสาทที่ผิวหนังจะรับความรูสึกว่าส่วนใดสัมผัสพื้น
- กล้ามเนื้อและข้อจะบอกว่าอวัยวะส่วนใดเคลื่อนไหว
- ระบบประสาทส่วนกลางและไขสันหลังจะรับความรู้สึกเข้าสู่ประสาทเพื่อประมวลผล
โดยทั่วไปการทรงตัวต้องประกอบด้วยหูชั้นใน
ตา
และระบบประสาทหากเสียความรัยรู้สองระบบจะทำให้การทรงตัวเสียไป
สาเหตุของเวียนศีรษะ vertigo
- Benign
paroxysmal positional vertigo (BPPV)
- Vestibular
neuronitis (labyrinthitis)
- Meniere's
disease
- Acoustic
neuroma
- ยา
เช่น Aspirin, streptomycin, gentamicin, caffeine, alcohol
และยาลดความดันโลหิตและยารักษาโรคหัวใจอาจจะทำให้เกิดอาการเวียนศีรษะ
Benign
paroxysmal positional vertigo (BPPV)
เป็นอาการเวียนศีรษะที่มีอาการบ้านหรือสิ่งแวดล้อมหมุน
อาเจียน ยืนทรงตัวไม่ได้
เมื่อมีการเปลี่ยนท่าหรือหันหน้า
หรือลุกจากเตียง
สาเหตุที่แท้จริงไม่ทราบ
ผู้เกิดอการนี้หากอายุน้อยกว่า
50
ปีสาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากอุบัติเหตุที่ศีรษะ
ส่วนผู้สูงอายุส่วนมากเกิดจากการเสื่อมของระบบประสาท
การวินิจฉัย
แพทย์จะซักประวัติและตรวจร่างกายหลังจากนั้นก็จะตรวจ
- ตรวจระบบหู
- ตรวจตาว่ามีการกระตุก
- ตรวจการได้ยิน
- ตรวจจมูก
คอ
- ตรวจ
CT scan
เมื่อสงสัยว่าเวียนศีรษะเกิดจากเนื้องอกหรือเส้นเลือดสมองตีบ
การรักษา
ส่วนใหญ่หายได้เอง
แต่อาจจะเป็นๆหายๆวิธีการรักษาแบบไม่ต้องใช้ยาสามารถทำได้สองวิธีคือ
- The Semont
maneuver
โดยการให้ผู้ป่วยนอนตะแคงด้านหนึ่งแล้วรีบพลิกตัวไปอีกด้านหนึ่งทันที
- The Epley
maneuver โดยการเคลื่อนศีรษะไป 4
ทิศทาง
ผู้ป่วยร้อยละ80จะตอบสนองต่อวิธีดังกล่าวและอัตราการเกิดซ้ำเพียงแค่ร้อยละ
5หลังจากนั้นจะต้องปฏิบัติตัวดังนี้
- หลังจากทำให้อยู่เฉยๆ
10
นาทีเพราะอาจจะเกิดอาการบ้านหมุนได้
และไม่ควรขับรถ
- เวลาให้หนุนหมอนสูงประมาณ
45 องศาเป็นเวลาสองวัน
ระหว่าวันพยายามให้ศีรษะตั้งตรงช่วงนี้ยังไม่ไปทำผมหรือพบหมอฟัน
งดการออกกำลังที่ต้องทำให้ศีรษะหันไปมา
การโกนหนวดหรือสระผมศีรษะต้องตั้งตรง
- ภายในหนึ่งสัปดาห์หลังจากการเกิดเวียนศีรษะต้องหลีกเลียงปัจจัยที่กระตุ้นให้เวียนศีรษะ
- ใช้หมอนสองใบเวลานอน
- ห้ามนอนตะแคงข้างที่ทำให้เกิดโรค
- ห้ามเงยหน้าหรือก้มหน้า
- หลีกเลี่ยงการหงายหน้าเช่น
ท่าทีใช้ถอนฟัน หรือทำผม
งดการทำ sit-up
- หลังจากหนึ่งสัปดาห์ให้ดำเนินชีวิตตามปกติ
Meniere's Disease
เป็นโรคของหูชั้นในทำให้เกิดอาการเวียนศีรษะมาก
มักจะเกิดทันทีโดยไม่มีอาการเตือนมีเสียงในหู
tinnitus หูได้ยินไม่ชัดเจน
ปวดในหูมักจะเกิดข้างเดียวและเป็นสาเหตุของหูหนวกปัจจุบันเรียก
endolymphatic hydrops
สาเหตุ
อาจจะเกิดจากอุบัติที่ศีรษะ
การติดเชื้อ ภูมิแพ้
หรือเกิดจากการเสื่อมของเซลล์ทำให้ปริมาณน้ำendolymphมีมากขึ้นและส่วนประกอบของน้ำ
endolymph ผิดไปทำให้ labyrinth มีการโป่ง
การวินิจฉัย
แพทย์จะซักประวัติและตรวจร่างกายโดยจะเน้นเรื่อง
- การได้ยิน
ผู้ป่วยมักจะได้ยินไม่ดีเป็นชนิด
sensory
- การตรวจ
caloric testing
- การตรวจ
x-ray computer
การรักษา
ยังไม่มีการรักษาที่หายขาด
การรักษาเป็นเพียงบรรเทาอาการเท่านั้น
กลับหน้าเดิม |
