โรคเส้นเลือดหัวใจตีบ

การป้องกันโรคเส้นเลือดหัวใจตีบแบบทุติยภูมิ

การป้องกันมิให้เส้นเลือดหัวใจตีบครั้งแระเรียกการป้องกันปฐมภูมหรือ Primary prevention ส่วนการป้องกันมิให้เส้นเลือดหัวใจตีบครั้งที่สองเรียก Secondary prevention ส่วนใหญ่เป็นการค้นหาปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดโรคทางหลอดเลือดในผู้ป่วยที่เป็นโรคเกี่ยวกับหลอดเลือดแล้วเพื่อป้องกันมิให้เกิดโรคซ้ำ การป้องกันทุติยภูมิมีประโยชน์ดังนี้

1. มีชีวิตที่ยืนยาวขึ้น
2. มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น
3. ลดการรักษาชนิดอื่น เช่น การผ่าตัด การทำ angioplastyผู้ป่วยทีเคยเป็นโรคหลอดเลือดหัวใจตีบหรือเป็นอัมพาตเมื่อไปพบแพทย์ ท่านต้องขอคำแนะนำในการปฏิบัติตามหัวข้อต่างๆดังนี้

• บอกแพทย์ประจำตัวท่านว่าอยากเจาะหาระดับไขมันในเลือด พร้อมทั้งขอคำแนะนำว่าต้องอดอาหารกี่ชั่วโมง และถ้าไขมันในเลือดสูงควรใช้การควบคุมอาหารหรือการใช้ยาในการรักษา เรื่องไขมันอ่านที่นี่
• ถามแพทย์ว่าจะออกกำลังกายอย่างไรดี ออกกำลังอาทิตย์ละกี่วัน วันละกี่นาที ออกแต่ละครั้งหนักแค่ไหน และสมควรออกกำลังแบบไหน รวมทั้งข้อระวังในการออกกำลังกาย การออกกำลังกายอ่านที่นี่
• ถามแพทย์ว่าน้ำหนักที่เหมาะสมควรเป็นเท่าใด ถ้าท่านมีน้ำหนักเกินให้แพทย์แนะนำตารางการรับประทานอาหารและตารางในการออกกำลังกาย โรคอ้วนอ่านที่นี่
• ให้แพทย์วัดความดันทุกครั้ง และเรียนถามแพทย์ว่าความดันที่เหมาะสมควรเป็นเท่าใด ถามเกี่ยวกับผลขางเคียงของยา รวมทั้งการเปลี่ยนพฤติกรรมการดำรงชีวิตเพื่อป้องกันความดันโลหิตสูง
• ถามแพทย์ว่าสมควรกิน aspirin เพื่อป้องกันโรคหรือไม่
• ถ้าอดบุหรี่เองไม่ได้ให้ปรึกษาแพทย์ถึงแนวทางการอดบุหรี่
• ไปตามแพทย์นัดอย่างเคร่งครัด และปรึกษาเรื่องดังกล่าวข้างต้น

การรักษาปัจจัยเสี่ยง

ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดหลอดเลือดหัวใจตีบได้แก่

1. สูบบุหรี่ ให้เลิกสูบโดยเด็ดขาด 

• แนะนำให้เลิกเด็ดขาด
• ถ้าเลิกเองไม่ได้ให้ปรึกษาศูนย์อดบุหรี่

2. การรักษาไขมันในโลหิตสูง 

สำหรับผู้ที่เคยมีหลอดเลือดหัวใจตีบมาแล้วควรจะควบคุมระดับไขมันให้ต่ำๆ โดยมีเป้าหมายคือระดับ   LDL <100 mg%,  HDL>50 mg%(female) และมากกว่า 40 mg%(male),  Triglyceride<150 mg%

• ให้ควบคุมอาหารที่มีไขมันสูง
• หลังเกิดโรคอัมพาตหรือโรคหัวใจให้เจาะเลือดตรวจหาระดับไขมันทุ 6 สัปดาห์จนกระทั่งได้ระดับที่ต้องการ
• การให้ยารักษาจะให้ในกรณีต่อไปนี้

3. การออกกำลังกาย

• เป้าหมายออกวันละ 30-60 นาที สัปดาห์ละ3-4 ครั้ง
• ให้แพทย์แนะนำว่าจะออกกำลังกายได้แค่ไหนโดยการทำ Exercise test
• ให้ทำงานบ้าน หรือเดินขึ้นบันไดบ่อยๆ
• การออกกำลังกายควรอยู่ในการดูแลของแพทย์

 อาการของการออกกำลังมากเกินไป

• ปวดหน้าอกหรือแน่นหน้าอก
• ใจสั่น
• เวียนศีรษะหรือคลื่นไส้
• เหน็ดเหนื่อยอย่างมาก

4. การคุมน้ำหนัก

• รักษาให้น้ำหนักอยู่ในช่วงดัชนีมวลกาย 19-25 กก/ตารางเมตร
• วัดส่วนสูงและชั่งน้ำหนักรวมทั้งวัดรอบเอวและรอบสะโพกทุกปี
• ดัชนีมวลกายมากกว่า 27 กก/ตารางเมตร หรือรอบเอวมากกว่า 40นิ้วสำหรับผู้ชาย 35 นิ้วสำหรับผู้หญิง ต้องให้การรักษา

5. การให้ยาต้านเกร็ดเลือด หรือยาต้านการแข็งตัวของเลือด Antiplatelet agents/anticoagulants

• ให้รับประทาน aspirin 80-325 mg วันละครั้ง
• บางรายต้องให้ coumadine เพื่อคุมการแข็งตัวของเลือด

6. การให้ยา Angiotensin-converting enzyme (ACE) inhibitors หลังโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ

• ให้ในรายที่มีหัวใจวายหลังหลอดเลือดหัวใจตีบ
• ให้รักษาในผู้ป่วยที่มีความดันโลหิตร่วมด้วย

7. การให้ยา beta-blocker

• ให้ในรายที่ยังมีอาการแน่นหน้าอก หรือหัวใจมีการเต้นผิดปกติ

8. การควบคุมความดันโลหิต

• ให้เปลี่ยนพฤติกรรมการดำรงชิวิต เพื่อป้องกันความดันโลหิต
• ถ้าความดันมากกว่า 140/90 มม.ปรอทเป็นเวลา 6 เดือน หรือความดันโลหิตมากกว่า160/90 มม.ปรอท ก็เริ่มให้ยาลดความดันโลหิต

9. การจัดการเรื่องความเครียด
10. การดื่มสุรา การดื่มสุราปริมาณปานกลางจะป้องกันโรคหัวใจ แต่การดื่มสุราเป็นปริมาณมากจะทำให้ความดันโลหิตสูงและกล้ามเนื้อหัวใจถูกทำลาย
11. การรักษาโรคเบาหวาน

 back

การป้องกันทุติยภูมิ|อาการของหัวใจขาดเลือด|การทำบอลลูน|การฟื้นคืนชีพ|การดูแลเบื้องต้น|โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ|การป้องกันเส้นเลือดตีบ|กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด|เมื่อสงสัยว่าจะเป็นโรค|การป้องกันโรคหัวใจ|การตรวจทางห้องปฏิบัติการ| โรคแทรกซ้อน|การตรวจหัวใจหลังกล้ามเนื้อหัวใจตาย